آموزش­های آزاد
با استناد به آیین نامه مصوب مورخ 78/8/7 وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مبنی براجرای دوره‌های آموزش عالی آزاد درحوزه‌های مختلف علوم و آیین نامه دوره‌های آموزش آزاد وغیر ‌رسمی دانشگاه پیام نور مصوب جلسه 82/2/15 شورای دانشگاه، این دانشگاه با الهام ازاسناد فرا دستی از قبیل نقشه جامع علمی کشور، سند چشم انداز بیست برنامه پنج ساله ششم توسعه اجتماعی، سیاستهای کلی اقتصاد مقاومتی، اساسنامه دانشگاه پیام نور، قانون مدیریت خدمات کشوری و ضمن بهره ‌گیری از تجارب سه ‌دهه آموزش در راستای اهداف و ماموریت‌های خویش و اجرای آئین نامه دوره‌های آموزش آزاد وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اقدام به برگزاری آموزش­های عالی آزاد نموده است.
تعریف دوره‌های آموزش عالی آزاد:
منظور از آموزش آزاد، نوعی از آموزش است که طی آن کلیه افراد علاقه مند جامعه (ضمن درنظر گرفتن محدودیت‌های ذاتی هر دوره آموزشی) فارغ از میزان سطح تحصیلات و گرایش تحصیلی خود در یک دوره آموزشی با استانداردهای آکادمیک شرکت کرده و در پایان دوره گواهینامه رسمی شرکت و موفقیت در دوره را دریافت می‌کنند. این دوره‌ها به صورت کوتاه مدت (ساعتی) در قالب آموزش‌های حضوری – نیمه حضوری – الکترونیکی و تخصصی کاربردی و در چهارچوب مقررات و ضوابط آموزشی دانشگاه و براساس نیازها و تفاهمات انجام شده تعریف و برگزار می‌گردند.
 
اهداف دوره‌های آموزش عالی آزاد:
1- کمک به ارتقای سطح دانش، فرهنگ و مهارت‌های علاقه مندان در جامعه.
2- ایجاد زمینه و بستر مناسب برای افزایش دسترسی متقاضیان به آموزش‌های مورد نیاز.
3- تعمیم وتوسعه آموزش‌های کاربردی و تخصصی.
4- فراهم نمودن زمینه مناسب برای بهره مندی از امکانات و توانمندی‌های دانشگاه در حوزه آموزشی.
 
انواع دوره‌های آموزش عالی آزاد:
1- دوره‌های آموزشی عمومی (غیر تخصصی)
این دوره‌ها با هدف افزایش فرهنگ عمومی و علایق نسبت به آگاهی‌های عمومی در جامعه ارائه می‌شوند. مخاطبان این دوره‌ها، اقشار مختلف جامعه و علاقه‌مند به فراگیری این آگاهی‌ها هستند.
2- دوره‌های مهارت افزایی
دوره‌هایی مشتمل بر آموزش برنامه های مهارتی،کارآفرینی و اشتغال زایی که دارای کاربرد مشخص می‌باشند و یا متقاضی مشخصی در جامعه دارند. این دوره‌ها در قالب کلاس های آموزشی، آزمایشگاه ها و یا کارگاه های آموزشی می‌باشد. دانشجویان می‌توانند با شرکت در این دوره‌ها و کسب مهارت خود را برای ورود به بازار کار آماده نمایند.
3- دوره‌های دانش افزایی
دوره‌هایی که با هدف افزایش دانش تخصصی برای داوطلبان و گسترش دامنه علم می‌باشند. این دوره‌ها الزاماً به کسب یک مهارت ختم نمی‌شوند.
4- دوره‌های آموزشی باز آموزی یا تکمیلی
دوره‌هایی که با هدف تکمیل و یا به روزرسانی دانسته های علمی دانش آموختگان رشته‌های مختلف تشکیل می‌شود؛ بدین معنی که دانش آموخته قبلا آن را فرا گرفته و به لحاظ گسترش یافته‌های علمی جدید در آن حوزه، قلمرو جدیدی پدیدار شده است. لذا براساس اصل ضرورت به روزرسانی، دانش آموخته نیاز به افزایش اندوخته علمی خود در آن حوزه را دارد.
5- دوره‌های آموزشی میان رشته ای
به لحاظ ارتباط و پیوند رشته ها با یکدیگر و ارتقاء دانش این رشته‌‌‌‌‌ها در علوم نوین، این دوره‌ها کاربرد خواهند داشت.
6- دوره‌های آمادگی آزمون های استخدامی سازمان‌ها یا نهادهای دولتی و غیردولتی
دوره‌هایی که جهت آمادگی متقاضیان استخدام و شرکت در آزمون‌های کسب مجوزهای کاری مانند نظام مهندسی کشور، آزمون‌های قضایی و یا ارتقاء شغلی طراحی و اجرا می‌شود.
7- دوره‌های آمادگی شرکت در آزمون های ورودی دانشگاه ها
دوره‌هایی که با هدف آماده سازی داوطلبان ورود به دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی داخل یا خارج از کشور تشکیل می‌شوند. این دوره ها می‌توانند همراه با برگزاری آزمون های آزمایشی مورد نظر باشند. این دوره‌ها منجر به صدور گواهینامه نخواهد شد.
8- آموزش ضمن خدمت کارکنان سازمان­های دولتی و غیر دولتی
دوره‌های عمومی که با هدف ارتقا شغلی و افزایش توانمندی‌های اداری، فرهنگی اجتماعی، فناوری اطلاعات و دانسته‌های عمومی، مورد نیاز کارکنان برای دستگاه‌های دولتی و غیر دولتی برگزار می‌شوند.
هم اکنون دانشگاه پیام نور با اخذ مجوز برگزاری بیش از 780 عنوان دوره آموزشی، تخصصی و مهارتی از دفترآموزش‌های آزاد وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، اقدام به برگزاری این دوره‌ها نموده استفهرست این دوره‌ها، شیوه ‌نامه اجرایی هر یک از آنها و کلیه دستورالعمل­های مربوطه در  وبگاه رسمی آموزش‌های آزاد دانشگاه پیام نور به آدرس otc.pnu.ac.ir قابل دسترسی برای عموم علاقمندان می‌باشد. شایان ذکر است دوره‌های آموزش عالی آزاد با توجه به امکان سنجی به عمل آمده توسط دفتر آموزش‌های آزاد و چند رسانه‌ ای و تفاهمات انجام شده با سازمان‌ها، مراکزمطالعات دانشگاه پیام نور یا اشخاص حقیقی یاحقوقی بصورت حضوری، الکترونیکی و چندرسانه‌ای و در قالب دوره‌های نظری، عملی،نظری-عملی، کارگاهی و آزمایشگاهی توسط مراکز و واحدهای دانشگاه پیام نور برگزارمی‌شود.


شرایط شرکت کنندگان در دوره‌های آموزش‌های آزاد:
شرایط شرکت کنندگان در این دوره‌ها دارا بودن حداقل مدرک دیپلم متوسطه نظام قدیم یا نظام جدید می‌باشد.
نحوه شرکت دردوره‌های آموزش­های آزاد :
عضویت درسامانه وانتخاب دوره: افرادعلاقه مند می‌توانند با مراجعه به سامانه فوق وعضویت درآن، دوره‌های فعال رامشاهده نموده و از بین آنها دوره‌های مورد علاقه خود را انتخاب نمایند.
پرداخت شهریه وشرکت در دوره‌ها:
پس
از ثبت نام، پرداخت شهریه  به صورت الکترونیکی  در سامانه فوق انجام می‌شود وامکان استفاده ازکلاس ها برای متقاضی فراهم می‌شود.دانشجویان و کارکنان دانشگاه پیام نور، از حداکثر20% تخفیف در شهریه  برخوردار خواهند بود.
اخذ گواهینامه: 
 بعد از برگزاری هردوره به داوطلبانی که دوره را با موفقیت سپری کرده باشند، گواهی گذراندن دوره با ذکر نوع دوره و میزان ساعات گذرانده شده اعطا خواهد شد.